‘Ekonomi yeniden rayına oturdu’ mu, işte rakamlar!

‘Ekonomi yeniden rayına oturdu’ mu, işte rakamlar!

“Ekonomide her şey tıkırında” denilmesine ve rakamlarla oynanarak “algı yönetimine” gidilmesine rağmen gerçeklerin boyutu bir yönüyle yine onlar tarafından anlatılıyor: Ocak-temmuz döneminde, İŞKUR’a yapılan işsizlik ödeneği başvurusu sayısı, haziran ayına göre 96 bin 186, mart ayına kıyasla 564 bin 107 kişi arttı.

Rakamlarla oynanmasına, kendi deyimleriyle “algı yönetimi” için atılan onca taklaya rağmen ekonomik krizin boyutları gizlenemiyor. Gerek işsizlik ödeneği için başvuranların sayısındaki tırmanış (ki milyonlarca kayıt dışı çalışan bu rakamlar arasında yer almıyor)  gerek yeni istihdam edilenlerin sayısındaki dramatik düşüş ve gerekse “açık iş ilanlarındaki” düşüş ya da cirolardaki gerileme krizin boyutlarını açıkça ortaya koyuyor.

İşten atmanın yasaklanması kılıfıyla pazarlanan tek taraflı ücretsiz uygulamasına rağmen işsizlik oranlarındaki tırmanışın boyutları Türkiye İş Kurumu’na (İŞKUR) yapılan başvurulardan da anlaşılıyor.

İŞKUR’un ağustos ayıyla ilgili “Aylık İstatistik Bülteni”, işsizlik sorununun Covid-19 salgınında daha da ağırlaştığını bir kez daha ortaya koyuyor.

Cumhuriyet’teki habere göre salgın nedeniyle işten çıkarma yasaklanmasına rağmen işsizlik ödeneği talebi 7 ayda 1 milyonu aştı.

Ocak-temmuz döneminde, İŞKUR’a işsizlik ödeneği almak için başvuran işçi sayısı, haziran ayına göre 96 bin 186, mart ayına kıyasla 564 bin 107 kişi arttı.

Bültene göre, işsizlik ödeneği almak için ilk 7 ayda başvuran işsiz sayısı 1 milyon 66 bin 303 kişiye ulaştı. Bu kişilerin sadece 366 bin 974’ü ise sık sık eleştirilen ağır çalışma günü ve prim şartlarını karşılayarak ödenek almaya hak kazandı. Salgın nedeniyle 17 Nisan’dan bu yana işçi çıkarma yasağı uygulanmasına rağmen temmuzda önceki aya göre işsizlik ödeneği için başvuran kişi sayısı 96 bin 186, ödenek alanlar 27 bin 656 kişi arttı.

‘Açık iş’ de yok

Ayrıca mart ayına göre başvuran işsiz sayısı 564 bin 107, ödenek alanlar 127 bin 239 kişi çoğaldı.

Yine bültene göre, işverenlerin eleman talebini gösteren “açık iş” sayıları da azalmaya devam ediyor. İŞKUR’a kayıtlı açık iş sayısı ağustos ayında geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 31.2 azalarak 114 bin 113’e düştü. İlk 8 ayda ise açık iş sayısı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 32.8 azalarak 964 bin 265 adede geriledi. Açık iş sayısı özel sektörde yüzde 34.2 (936 bin 872) düşerken, kamuda yüzde 166.3 (27 bin 393) arttı.

Buna paralel olarak işe yerleştirilen kişi sayısı da, ağustos ayında yüzde 27.6 azalarak 75 bin 217, ilk 8 ayda yüzde 43.4 azalarak 537 bin 3 kişiye geriledi.

Ayrıca cinsiyete göre bakıldığında ilk 8 ayda işe yerleştirilen kadın sayısı yüzde 41.4 azalarak 181 bin 434, erkek sayısı yüzde 44.3 azalarak 355 bin 569 kişiye indi.

Cirolardaki erime sürüyor

Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Sinan Öncel, “AVM’lerdeki sezon sonu indirimlerine rağmen, cirosu yüzde 50’nin altında kalan üyelerimizin oranı temmuzda yüzde 17 iken, ağustosta yüzde 24’e ulaştı” dedi.

Pandeminin etkilerini ölçek için son birkaç aydır üyeleriyle düzenli olarak anket yapan BMD, ağustos verilerini paylaştı. Öncel, “Ağustosta her dört üyemizden biri, AVM’lerdeki mağazalarında yüzde 50 ciroyu tutturamadı” diye konuştu. “AVM’lerdeki hazırgiyim mağazalarında cironun yüzde 50’nin altında kaldığını beyan eden üyelerimizin oranı temmuzda yüzde 19 iken ağustosta yüzde 31’e ulaştı” diyen Öncel, şöyle devam etti: “Aynı dönemde cirosu yüzde 81’in üzerinde olan hazırgiyim firmalarımızın oranı yüzde 49’dan yüzde 29’a geriledi. Caddelerde de mağaza ciroları yüzde 81’in üzerinde olan firmalarımızın oranı yüzde 57’den yüzde 45’e düştü.”

4 yurttaştan 3’ü gidişattan umutsuz

Ipsos’un yaptığı Koronavirüs Salgını ve Toplum Araştırması’na göre, yaklaşık her 4 yurttaştan 3’ü normalleşme sürecindeki gidişatın çok kötü olduğunu düşünüyor. Vatandaş aynı zamanda, maske takmayanlara gerekli yaptırımların uygulanmadığı görüşünde. Bu yaptırımın yeteri kadar uygulanmadığını düşünenlerin oranı (yüzde 59) uygulandığını düşünenlerden (yüzde 32) daha yüksek.

Ipsos Türkiye Üst Yöneticisi (CEO) Sidar Gedik, “Toplumun yüzde 72’si normalleşme sürecinin kötü ilerlediğini düşünüyor. Normalleşemedik” diye konuştu.


Yorum yap

E-Mail adresiniz yayımlanmayacak. İşaretli alanları doldurmanız zorunludur *

Yanıtı iptal et

İlgili yazılar