Faşizmin en büyük yardımcısı

Faşizmin en büyük yardımcısı

O zamanlar hala Nazileri fazla ciddiye almama temayülüm vardı, tecrübesiz karşıtları arasında yaygın bir tavırdı ve o zaman Nazilere çok yardımcı olmuştu, bugün de yardımcı olmaya devam ediyor

Nazilerin düşman olduklarını, hem bana hem de benim değer verdiğim her şeye, bu konuda bir an olsun şüpheye düşmedim. Buna karşın tamamen yanıldığım bir konu oldu: Ne kadar korkunç düşmanlar olabileceklerini tasavvur edemedim. O zamanlar hala Nazileri fazla ciddiye almama temayülüm vardı, tecrübesiz karşıtları arasında yaygın bir tavırdı bu ve o zaman Nazilere çok yardımcı olmuştu, bugün de yardımcı olmaya devam ediyor.

Benim ve bana benzeyen diğer insanların Almanya’daki Nazi devriminin başlangıcını, tam olarak bizleri bu dünyadan silip atmayı hedefleyen bir gelişmeyi, sanki her şeyin çok dışında ve üstündeymişcesine bir sükunetle, adeta bir tiyatro locasında otururcasına seyretmesi kadar tuhaf bir hadise nadiren görülmüştür. Belki bundan da tuhaf olan, aradan bunca yıl geçtikten sonra bütün Avrupa’nın, Naziler kıtayı dört köşesinden ateşe vermeye çoktan başlamışken, aynı eğlenen-yukarıdan bakışla ve yine hiçbir şey yapmadan seyreden izleyici tavrını takınabiliyor olmasıdır.

…ama halkın indinde de sarih bir çoğunluk hükümete karşıydı, özellikle de blok halinde işçiler; ölçülü sosyal demokratların nihai fiyaskosundan sonra muhtemelen komünistlerin safına geçecekti işçi sınıfı. Tabii komünistleri “yasaklamak” mümkündü ama bu şekilde onları daha da tehlikeli yapardınız. Hükümet, öncelikle sosyal ve kültürel alanda gerici hamleler yapacaktı, şimdiye kadar olduğu gibi, hatta herhalde şimdiye kararki muhafazakar hükümetlerden daha keskin bir şekilde ve tabii Hitler’i memnun etmek için antisemitizme de yol verecekti.

İtiraf ediyorum, sadece hukukun taciz edilmeden işlemeye devam etmesini bile, ama esasen hayatın rahatsız edilmeden, engellenmeden devam eden her dakikasını, Nazilere karşı kazanılmış bir zafer olarak algılama eğilimindeydim.

[Bir Alman’ın Hikayesi, Sebastian Haffner]


Yorum yap

E-Mail adresiniz yayımlanmayacak. İşaretli alanları doldurmanız zorunludur *

Yanıtı iptal et

İlgili yazılar